Stalin

Sytuacja w polityce zagranicznej ZSRR zaczęła zmieniać się dopiero w latach trzydziestych, kiedy w Niemczech do władzy doszedł Adolf Hitler. Wówczas stało się dla członków partii jasne, że trzeba zająć się budowaniem jakieś pozycji ZSRR w Europie, nie można wciąż izolować się od życia międzynarodowego. Objęcie władzy przez nazistów całkowicie zachwiało dotychczasowy ład europejski, co - siłą rzecz - musiało wpłynąć także na Związek Radziecki, w końcu jego wielka część leżała w Europie właśnie. Początkowo stalinowcy nie nosili się z zamiarem wejścia z Adolfem Hitlerem w żaden sojusz - a przynajmniej nie ma na takie chęci żadnych przekonywujących dowodów. Jest jednak pewnikiem, że pod koniec lat trzydziestych - być może nawet już w 1936 - główne kierownictwo partii poważnie myślało o jakiejś formie sprzymierzenia z III Rzeszą Niemiecką. Zresztą interesy Hitlera i Stalina były w pewnym sensie zbieżne. Co prawda nazistowscy przywódcy deklarowali zdecydowaną wrogość - wręcz nienawiść - w stosunku do komunizmu, jednak było jasne, że to tylko słowa - Hitler był na tyle wytrawnym politykiem, że ideologia na pewno nie zawadziłaby mu w zawiązaniu korzystnego dla niego sojuszu.